Kompanie wschodnioindyjskie

Europejska ekspansja w kierunku Azji Wschodniej oznaczała wyzysk i wojny.

-ilustracja-

Kompania Wschodnioindyjska (Vereenigde Oost-Indische Companie) została założona w 1602 roku przez wydzielenie jej z „Kompanii dla Odległych Krajów”, która istniała od 1587. Kompania przejęła cały handel zamorski Holandii, przysparzając olbrzymich zysków tym, którzy posiadali w niej udziały.

Kompania była niemal całkowicie autonomiczna politycznie – miała prawo zawierać pokój, toczyć wojny, posiadać własną armię i flotę wojenną, a także bić własną monetę. Z całą flotą i siecią handlową, w połowie XVII w. była największą potęgą europejską w całej Azji, skutecznie blokując ekspansję angielską i portugalską oraz umacniając pozycję Holandii na terenie dzisiejszej Indonezji.

Kompania prowadziła działalność ze swojej centrali w mieście Batawia (dziś Dżakarta) na wyspie Jawa. Począwszy od założenia siedziby w 1621 roku, Holendrom udało się przejąć większość kolonii Portugalskich i skutecznie konkurować z Brytyjczykami przejmując kontrolę nad handlem przyprawami w Indiach Wschodnich. Przyprawy pozyskiwano przez przymusowe dostawy od miejscowej ludności. Po wyparciu Brytyjczyków z Wysp Korzennych (Moluków) Kompania zmonopolizowała rynek gałki muszkatołowej, pieprzu i goździków.

W okresie swojego działania Kompania Wschodnioindyjska opanowała zachodnie wybrzeże Sumatry, a w 1684 przejęła kontrolę nad wyspą Jawa. Pozyskane przyprawy wymieniała na opium, jedwabie, indygo, kamienie szlachetne (głównie diamenty i rubiny), dywany oraz perkale indyjskie.

Holendrzy utrzymywali też kontakty handlowe z Chinami i Japonią. Pod koniec XVIII w. jednak, na skutek wewnętrznych malwersacji oraz rosnącej w siłę konkurencji brytyjskiej, kompania chyliła się ku upadkowi. W roku 1799 została przejęta przez państwo holenderskie.

-ilustracja-

Kompania Wschodnioindyjska została założona w 1600 roku. podobnie jak jej holenderski odpowiednik, posiadała szerokie uprawnienia polityczne, militarne i handlowe, jak choćby ustanawiania prawodawstwa, budowy fortec itp.

Naczelną strategią działania Kompanii było przejmowanie kontroli nad kluczowymi portami i faktoriami, przy jednoczesnej rozbudowie armii w celu zabezpieczenia zdobytego terytorium i eliminacji konkurentów. Byli nimi Portugalczycy, Francuzi, ale przede wszystkim Holenderska Kompania Wschodnioindyjska.

Obszar działania:

To głównie Indie i wyspy na Oceanie Indyjskim. Dopiero w 1614 roku nawiązała handel z Chinami – otwarto wtedy faktorie w Tonkinie, Amo, Kantonie i na Tajwanie. XVII wiek był jednak okresem dominacji Holendrów i Brytyjczycy byli stopniowo wypierani z tamtego rejonu świata. Dopiero powstanie drugiej Kompani Wschodnioindyjskiej w 1698 roku, pozwoliło Anglii na dynamiczną ekspansję w Indiach, a także w Chinach.

Na przełomie XVIII i XIX w. Kompania zaczęła podupadać. W 1833 pozostawiono jej tylko funkcje administracyjne, które w 1858 przejęła korona brytyjska. Formalnie Angielską Kompanię Wschodnioindyjską rozwiązano w 1874.

Polubienia: 0

Epoka Qing

Artykuły z tego samego okresu historycznego: 10

Za jej długiego panowania rządzone przez Mandżurów Cesarstwo popadło w nieodwracalną zapaść.

Przeczytaj...

Wojny opiumowe to łącznie trzy wojny prowadzone przeciwko Chinom:

  1. Wielkiej Brytanii 1839–1842 oraz
  2. Wielkiej Brytanii i Francji w latach 1856–1858,
  3. Wielkiej Brytanii i Francji w latach 1859–1860.
Ich celem była dalsza ekspansja polityczna i gospodarcza tych mocarstw na terytorium Chin . Bezpośrednią przyczyną wojen stało się zniszczenie przez władze chińskie ładunku opium z kontrabandy brytyjskiej.

Przeczytaj...

Europejska ekspansja w kierunku Azji Wschodniej oznaczała wyzysk i wojny. Miała formę tego, co w opracowaniach historycznych określa się partnerstwem prywatno-publicznym. Kompania Wschodnioindyjska (Vereenigde Oost-Indische Companie) została założona w 1602 roku przez wydzielenie jej z „Kompanii dla Odległych Krajów”, która istniała od 1587. Kompania przejęła cały handel zamorski Holandii, przysparzając olbrzymich zysków tym, którzy posiadali w niej udziały.

Przeczytaj...

Dynastia Qing, zwana też Dynastią mandżurską, panowała w Chinach w latach 1644–1911. Władza Mandżurów w Chinach charakteryzowała się aktywną polityką podbojów zewnętrznych. Zaanektowano Tybet, Tajwan, Mongolię, oraz inne obszary Azji Środkowej.

Przeczytaj...

Po przegranych wojnach opiumowych dynastia Qing znacznie osłabła. Nastąpił gwałtowny wzrost biedy, korupcji i niepokoju społecznego. W 1843 roku Hong Xiuquan (洪秀全, 1814–1864) założył oparty na wzorach chrześcijańskich ruch religijny o nazwie Stowarzyszenie Czcicieli Boga. Głoszono w nim idee równości wszystkich ludzi, oraz nawoływano do obalenia dynastii Qing.

Przeczytaj...

Sun Jat-sen, właśc. Sun Zhongshan urodził się 12 listopada 1866 w rodzinie chłopskiej w powiacie Xiangshan (Xiāngshān 香山, obecnie miasto Zhongshan). W dzieciństwie mocno wpłynęła na niego historia Powstania Tajpingów oraz dokonania jego przywódcy – Hong Xiuquana.

Przeczytaj...

Po wojnach opiumowych zachodnie mocarstwa w całych Chinach zaczęły zakładać ośrodki misyjne propagujące religie zachodnie, a dokładnie chrześcijaństwo wśród Chińczyków. Spotkało się to z oporem, który stopniowo narastał.

Przeczytaj...

To bitwa która pozwoliła mandżurskiej dynastii Qing na przejęcie władzy w Chinach, do tamtej pory bezpiecznych za Wielkim Murem. Przywódca Qingów, Dorgon działając wespół z generałem poprzedniej dynastii Ming, pokonał armię dowodzącego buntem chłopskim Li Zichenga. Zwycięstwo oraz otworzenie przejścia przez Wielki Mur pozwoliło Mandżurom na szybkie zawładnięcie Pekinem, a tym samym definitywne zakończenie panowania dynastii Ming.

Przeczytaj...

Po otwarciu się na świat Japonii, które nastąpiło w wyniku rewolucji Meiji, kraj ten przystąpił do realizowania agresywnej polityki zewnętrznej. Polegała on ona budowaniu imperium poza granicami Japonii. Jednym z pierwszych kroków na tej drodze była ekspedycja mająca na celu podporządkowanie Półwyspu Koreańskiego. W roku 1894 Japończycy wysłali tam kontyngent wojskowy. Chińczycy wysłali własny. Pierwszym starciem między Japończykami, a armią chińską była potyczka morska między flotą japońską, a chińskimi transportowcami wiozącymi ludzi i sprzęt do wsparcia oporu króla Korei.

Przeczytaj...

[...] Japończycy, ustanawiając swój bieg w kierunku budowania narodowego bogactwa i władzy w oparciu o modele zachodnich, „cywilizowanych” krajów, chcieli konkurować o supremację z potęgami europejskimi. Japońscy decydenci czuli się uprawnieni do statusu równego ze statusem zachodnich potęg imperialnych. [...]

Przeczytaj...

Powiązane artykuły: 1

Wojny opiumowe

Wojny opiumowe

Artykuł o zbliżonej tematyce

Wojny opiumowe to łącznie trzy wojny prowadzone przeciwko Chinom:

  1. Wielkiej Brytanii 1839–1842 oraz
  2. Wielkiej Brytanii i Francji w latach 1856–1858,
  3. Wielkiej Brytanii i Francji w latach 1859–1860.
Ich celem była dalsza ekspansja polityczna i gospodarcza tych mocarstw na terytorium Chin . Bezpośrednią przyczyną wojen stało się zniszczenie przez władze chińskie ładunku opium z kontrabandy brytyjskiej.

Przeczytaj...

Komentarze:

Nie ma komentarzy

Napisz swój komentarz

Imię lub nick - obowiązkowe dla niezalogowanych
Obowiązkowy dla niezalogowanych

Zabezpieczenie antyspamowe:

  1. w pole Dobry Pomysł! wpisz 12 pomnożone przez przez 2.
  2. Możesz wstawić jeden link, ale to opóźni publikację komentarza. Dwa i więcej nie da rady.
  3. Komentarz przechodzi bez moderacji, jeśli ostatnią jego frazą jest Kartagina musi zostać zniszczona po łacinie.

Kup książki twórcy Chiny.pl

Oni albo my! 2

Starannie skomponowany pakiet wiedzy, który pozwoli zrozumieć logikę konfliktów na Bliskim Wschodzie. Główny motyw to kwestia przetrwania Izraela, amerykańskiego zatapialnego lotniskowca, zakotwiczonego kilkaset kilometrów od największych na świecie złóż ropy naftowej.

Oni albo My!

Błyskotliwie napisana wizja konfliktu Chin i Stanów Zjednoczonych. Autor prezentuje wgląd w pełne spektrum konfliktu: od motywacji ideologicznych po zaciekłe zmagania o kontrolę nad dostępem do krytycznych surowców.

Wzorce zwyciężania tom 2

Studium historycznych bitew, które zaważyły na losach świata. Autorzy wyliczają błędy i błyskotliwe posunięcia stron, pokazując przy tym jak u obu walczących stron przebiegał proces uczenia się na błędach własnych i przeciwnika. Tom towarzyszy książce „Oni albo my!”, traktującym o walce o władzę nad światem między Ameryką i Chinami

Wzorce Zwyciężania tom 1

Studium historycznych analiz potyczek, bitew i operacji militarnych. Autorzy analizują je tak, aby czytelnik mógł z pozytywnych i negatywnych doświadczeń nauczyć się osiągać sukces militarny w każdej sytuacji.

Prawidła geopolitycznej gry o przetrwanie

Praca, w której sam autor i zaproszeni eksperci prezentują swoje wizje prawidłowości geopolitycznych, okraszając je przykładami z kart historii i wydarzeń współczesnych. W środku 43 mapy i 29 zdjęć oraz ilustracji, które pomogą zrozumieć zawiłą logikę zmagań między mocarstwami.

Siły psychohistorii

Podobnie jak w bestsellerze 36 forteli jest to studium oraz dziesiątki przykładów. • Temat poradnika: dostrzeganie ukrytych prawidłowości i przewidywanie przyszłych zdarzeń. Anegdoty o mistrzach obserwacji rzeczywistości i mistrzach zmieniania myśli w czyn.

Chiny 一 Pulsujący matecznik cywilizacji

Zbiór 81 maksym i przysłów, z pomocą których zrozumiesz esencję chińskiej historii: poznasz czyny i uczucia ludzi, których losy i czyny są tworzywem chińskiej państwowości i aspiracji imperialnych.

Sun Zi i jego Sztuka wojny

Traktat Sztuka wojny w przekładzie Piotra Plebaniaka bezpośrednio z chińskiego języka klasycznego, stylizowany na piękną polszczyznę Sienkiewicza. Do tego wizje wojny i konfliktów prof Bralczyka i ponad 20 innych mistrzów oraz ekspertów.

Opowieści z dawnych Chin

Zbiór pięknych, pełnych pozytywnej energii opowieści oraz skłaniających do zadumy legend i anegdot, który pomoże ci zrozumieć kulturę i historię Państwa Środka.

Drogi wędrownych doradców

Pięknie ilustrowany zbiór 81 maksym układających się w wizję starożytnych artystów, poetów i ludzi czynu, których zbiorowy wysiłek stał się fundamentem chińskiej cywilizacji.

36 forteli

Podręcznik budowania obrazów mentalnych i dziesiątki anegdot historycznych — ze wstępem Andrzeja Sapkowskiego

Starożytna mądrość chińska

Zbiór 81 sentencji i cytatów, które są jednocześnie kluczem do zrozumienia chińskiej mentalności i chińskiej kultury