Księga przemian

Yijing, chińskie wróżby

Wyszukaj w portalu:  
-charbox-

Czym jest Księga przemian?

Księga przemian ma w cywilizacji chińskiej pozycję szczególną. Stanowi kwintesencję najstarszej i najdojrzalszej mądrości sprzed trzech tysięcy lat. W swojej pierwotnej, najważniejszej warstwie to zbiór porad i spostrzeżeń przyjmujących formę aforyzmów i maksym.

Księga jest instruktażem obserwacji otaczającego ludzi wszechświata. Wydarzenia według jej wykładni są przewidywalne dzięki temu, iż są to powiązane ze sobą procesy, które podporządkowane są dynamicznej równowadze przeciwieństw Rozumiano to jako równowagę między siłami Yin i Yang. Prowadzenie wszelkiej aktywności, a tym wojen, było ściśle powiązane ze stanem Natury rozumianym właśnie przez taki filtr kulturowy.Jak zauważa Richard Wilhelm, większość idei powstałych w cywilizacji chińskiej ma za inspirację właśnie Księgę przemian. Mądrość Księgi głosi, że podstawową cechą wszechświata jest nieustanna metamorfoza i przemiany we wszystkich skalach zjawisk.

Przemiany zachodzą też oczywiście w świecie ludzi. Odpowiednie odczytywanie wróżb dawało odpowiedzi na stawiane pytania natury osobistej, potwierdzało słuszność podjętych decyzji i wydobywało na światło dzienne odpowiedzi ukryte w podświadomości pytającego.

Nazwa

-ilustracja-
Polski tytuł Księgi przemian został przetłumaczony na wiele sposobów, w tym często za pośrednictwem języków trzecich. Możemy się więc spotkać z takimi wariantami: I-qing, I Ching (za anglojęzyczną transkrypcją Wade-Gilesa), I jing. Prawidłowym zapisem jest Yijing - jest to zapis w oficjalnej transkrypcji pinyin. Znak chińskiego pisma yi to połączenie Słońca i Księżyca, które są przejawem (także jako symbole) komplementarnych przeciwieństw. Znak jing znaczy tyle co zwój, księga, a w kontekście ksiąg klasycznych... znaczy właśnie tyle co „księga klasyczna”.

Struktura Księgi przemian

Jest to system sześćdziesięciu czterech heksagramów opatrzonych maksymami i poradami. Każdy heksagram składa się z dwóch trygramów, a trygram z trzech linii. Stworzenie, a przynajmniej stworzenie koncepcji samych trygramów, przypisuje się legendarnemu cesarzowi Fuxi (Fú Xī, 伏羲). Komentarz jest przypisany do wszystkich linii (razem jest ich 384), z których każda znaczy co innego w zależności od pozycji. Integralną częścią Księgi przemian jest zbiór komentarzy i interpretacji, który jest równie stary jak sama księga. Pozostałe sekcje Księgi to tak zwane Dziesięć skrzydeł (shí yì, 十翼)

Każdy z heksagramów zaopatrzony jest w "orzeczenie wyroczni". Ich redakcję przypisuje się królowi Wen (stąd ich chińska nazwa to 文王卦序 Wenwang guaxu). Dodatkowo każda z linii heksagramu ma swoje własne orzeczenie. Ta część księgi ma być autorstwa księcia Zhou 周公 (Zhou gong), młodszego brata króla Wen.

Czym są przemiany

Przemiany, których interpretacja jest esencją Księgi przemian, są oscylacją zjawisk. Fenomeny Natury, procesy zachodzące we wszechświecie i świecie ludzi osiągają apogeum, w którym natężenie jakiegoś aspektu zjawiska kulminuje... aby potem przesilić się i odwrócić w swoje przeciwieństwo.

Księga to instruktaż obserwacji otaczającego ludzi Wszechświata. Objawia ona, że wydarzenia są przewidywalne dzięki temu iż są to powiązane ze sobą procesy, pulsujące każde swoim własnym rytmem w dynamicznej równowadze przeciwieństw. W takim ujęciu podstawową cechą Wszechświata jest nieustanna metamorfoza i przemiany.

Ale Księga to też instruktaż wpływania na stan wszechświata. Ktoś rozumiejący przemiany w naturalny sposób dostrzeże momenty, w których ingerencja dokonana minimum nakładu przełoży się na nieproporcjonalnie duży skutek. Takich ludzi pojmujących Dao, a więc naturę wszechświata, nazywa się świętymi mężami (shèngrén 聖人). Ci Święci mężowie pojawiają się nie tylko u taoistów, ale i w naukach konfucjańskich.

- chengyu-

Jednym z - moim zdaniem - najważniejszych przysłów, jakie funkcjonują w umysłach Chińczyków, jest 物極必反 wujibifan (czyt. łu-dźi-bi-fan). Można je przetłumaczyć na rzecz osiągnąszy apogeum, musi ulec odwróceniu.

Trygramy i ich znaczenie

Trygram Nazwa Symbol Kierunek świata
1 (☰) Energia (qián, 乾) niebo (天) północny zachód
2 (☱) Radość (duì, 兌) bagno (澤) zachód
3 (☲) Radiance (, 離) ogień (火) południe
4 (☳) Shake (zhèn, 震) piorun (雷) wschód
5 (☴) Ground (xùn, 巽) wiatr (風) południowy wschód
6 (☵) Gorge (kǎn, 坎) woda (水) północ
7 (☶) Bound (gèn, 艮) góra (山) północny wschód
8 (☷) Field (kūn, 坤) ziemia (地) południowy zachód
Tabela trygramów

Polskie tłumaczenia

Jest bardzo wiele tłumaczeń Księgi przemian na język polski. Z pewnością godne polecenia są dwa widoczne pod artykułem.

Bibliografia i źródła wiedzy

Artykuł nie ma zadeklarowanych źródeł.

Warto przeczytać

Powiązane postacie i rzeczy:

Spodobał ci się artykuł? Polub go lub polub Chiny.pl na Facebooku:

Reklama

A jeśli masz jakieś uwagi, napisz komentarz poniżej

Prehistoria i czasy legendarne

Artykuły z tego samego okresu historycznego: 6

Księga przemian

Księga przemian

To jeden z najstarszych tekstów klasycznych; w starożytnych Chinach. Księga służyła do wróżb potrzebnych do organizowania życia społecznego i sprawowania władzy.

Najwcześniejsze ślady człowieka w Chinach

Najwcześniejsze ślady człowieka w Chinach

Szacuje się, że gatunek Homo Sapiens wykształcił się około 200 tysięcy lat temu. Tak więc sensowne rozmowy o pierwszym człowieku na jakimkolwiek obszarze mogą dotyczyć jedynie okresu późniejszego.

Kultury Neolityczne na terenie obecnych Chin

Kultury Neolityczne na terenie obecnych Chin

Badania archeologiczne dowodzą, że kolebką kultury chińskiej był obszar położony w pobliżu Rzeki Żółtej. Najstarsze ślady człowieka: narzędzia kamienne, kości zwierząt, ślady ognia, kości homo erectus odnaleziono w jaskiniach Zhoukoudian (Zhōukǒudiàn 周口店), położonych na południowy zachód od Pekinu oraz w dolinie rzeki Pa w prowincji Shaanxi. Resztki te pochodzą z późnego paleolitu i wczesnego neolitu, a określane są nazwą kultury Zhoukoudian.

Chińska astrologia i chińskie znaki zodiaku

Chińska astrologia i chińskie znaki zodiaku

Chiński kalendarz rolniczy jest dla Chińczyków tradycyjną miarą. Jest to kalendarz nie słoneczny, a księżycowy. Jeśli szukać odpowiednika europejskiego znaku zodiaku, to będą nim nie miesiące i gwiazdozbiory, ale lata i przypisane im rozmaite przymioty. Do każdego roku w cyklu dwunastoletnim przypisane jest jedno zwierzę.

Kultura Hongshan

Kultura Hongshan

Kultura Hongshan została odkryta w 1935 roku. Rozwijała się na obszarze współczesnej Mandżurii (Liaoning, Mongolia Wewnętrzna, Heilongjiang 内蒙古, 黑龙江) w latach 4700-2920 lat p.n.e. Rejonem szczególnego rozwoju była dolina rzeki Wuerjimulun.

kultura Liangzhu

kultura Liangzhu

Jedną z najważniejszych kultur neolitycznych terenu Chin to kultura Liangzhu (良渚文化). Kwitła ona w delcie rzeki Jangcy i okolicach między 3300-2200 rokiem p.n.e. W ciepłym, południowym klimacie jakieś dziesięć tysięcy lat temu miejscowe ludy rozpoczęły uprawy ryżu.

Powiązane artykuły: 3

Taoizm

Podobny artykuł:

Taoizm

Taoizm jako filozofia to jeden z dwóch najsilniejszych i najbardziej wpływowych kierunków myśli chińskiej. Jego zapoczątkowanie przypisuje się Laozi (Mistrz Lao, czy też Stary Mistrz). Taoizm koncentrował się bardziej na osobie w kontekście i otoczeniu świata naturalnego, niż społecznego. Dążeniem Taoistów było więc życie jednostki i jej dostosowanie do rytmu świata naturalnego – podążanie Drogą (chiń. Dao; Tao) wszechświata i życie w harmonii.

Sto szkół

Artykuł o zbliżonej tematyce:

Sto szkół

Za czasów Dynastii Zhou, elity rządzące dzierżyły monopol na władzę i były w stanie decydować czym była kultura wyższa i klasa urzędnicza. Wraz ze zmianami okresu Walczących Królestw na czele społeczeństwa pojawiła się nowa klasa uczonych (士人, shìrén). Uczeni ci tworzyli rozmaite szkoły myśli, z których każda oferowała usługi w dziedzinie doradztwa, w nadziei zyskania wpływów i pozycji na dworach władców. Z nich wykształciło się „Sto Szkół Myśli”, promujących rozwój usystematyzowanego nauczania.

Konfucjanizm i Dialogi konfucjańskie

Artykuł o zbliżonej tematyce:

Konfucjanizm i Dialogi konfucjańskie

Jedną z naczelnych koncepcji konfucjanizmu jest Rytuał (li 禮). Stanowi on spójny i szczegółowy wzorzec postępowania obejmujący wszystkie aspekty życia społecznego i relacji między ludźmi. Sankcjonuje role i praktyki społeczne, przez co przyczynia się do ustanowienia powszechnej harmonii. Jednym z elementów tej harmonii były merytokratyczny system awansu społecznego, zastępujący szlachectwo krwi szlachectwem pielęgnowanej nauką doskonałości moralnej wyznaczanej przestrzeganiem cnót.